Zalogowany jako: .   Wyloguj się

Co to jest celiakia?

Zobacz artykuły na temat:anemiadietadieta bezglutenowaceliakiajelita
Anna Agnieszka Dziwińska
Mgr dietetyk
Czy wiesz na czym polega celiakia? Nawet jeśli sama nazwa choroby wydaje Ci się obca, zapewne spotkałeś/spotkałaś się z informacjami na jej temat zamieszczanymi na opakowaniach produktów spożywczych. "Produkt bezglutenowy" - tak, to właśnie gluten jest sprawcą całego zamieszania, a jego zawartość w jedzeniu ma istotne znaczenie dla chorego na celiakię.

Nieznane

Celiakia wiąże się z wyłączeniem z diety pieczywa

Co to jest celiakia?

Celiakia to inaczej glutenozależna choroba trzewna. Celiakia jest wrodzoną chorobą będącą wynikiem nietolerancji glutenu. Mianem tym, określana jest grupa nierozpuszczalnych frakcji białek zawartych w zbożach, takich jak: pszenica (występuje tu gliadyna), żyto (sekalina), jęczmień (hordeina) oraz owies (awenina).

Na czym polega szkodliwe działanie glutenu?

Gluten oddziałuje silnie na błonę śluzową jelita, powodując jej spłaszczenie oraz zanik kosmków jelitowych. Konsekwencją zaś tego są zaburzenia trawienia i wchłaniania składników pokarmowych prowadzące do rozwoju i pogłębienia niedożywienia.

Kiedy choroba manifestuje swoją obecność...

Celiakia może manifestować się w wieloraki sposób. Wyróżnia się 3 jej postaci: klasyczną, cichą (niemą) i utajoną (latentną).

U dzieci w wieku 1-2 lata ujawnia się postać klasyczna. Także w tej grupie chorych często obserwuje się pełny obraz objawowy, stąd często stosuje się określenie „celiakia kwitnąca”. Do objawów tych należą:

  • częste wypróżnienia (stolce tłuszczowe i obfite pojawiają się 1-4 razy na dobę);
  • zaburzenia wzrostu masy i wysokości ciała;
  • zanik tkanki tłuszczowej;
  • wzdęty duży brzuch;
  • bladość powłok skórnych;
  • zmiany w usposobieniu dziecka – smutek, rozdrażnienie. 

Postać niema choroby – jak sama nazwa wskazuje – nie musi charakteryzować się specyficznymi objawami związanymi z przewodem pokarmowym, bądź objawy mogą być bardzo skąpe. Niepokojące zaś staje się pojawienie anemii, upośledzony rozwój fizyczny dziecka, zaburzenia żołądkowe. Warto tu także zauważyć, że istnieją choroby, które mogą zwiększać ryzyko wystąpienia celiakii, np. cukrzyca typu I, nieswoiste zapalenie jelit, zespół Downa, choroby stawów czy niektóre choroby psychiczne. Te oraz wiele innych chorób są wskazaniem do wykonania badań przesiewowych w kierunku celiakii.

Ostatnia postać glutenozależnej choroby trzewnej – utajona, może zostać stwierdzona nie tylko u dzieci, ale także u dorosłych. Do jej zdiagnozowania przyczyniają się inne czynniki, takie jak: operacje, ciąża, przewlekłe infekcje.

Polecamy: Rak jelita grubego - co robić, by go uniknąć?

Przyczyny choroby

Przyczyny choroby nie są dokładnie poznane - istnieje wiele hipotez, które wyjaśniają jej rozwój. Pierwsza z nich to teoria immunologiczna. Mówi ona o tym, iż przyczyną celiakii jest alergia na gluten, zaś miejscem reakcji alergicznej jest jelito, a dokładnie jego śluzówka.

Kolejna teoria – toksyczna – zakłada, że choroba spowodowana jest wrodzonym i dziedzicznym brakiem enzymu rozkładającego gluten. Gluten w formie nie rozłożonej wykazuje natomiast działanie toksyczne i powoduje zanik kosmków jelitowych.

Istnieje również wytłumaczenie, iż za etiologią choroby przemawia podobieństwo fragmentu sekwencji aminokwasowej białka ludzkiego adenowirusa typu 12 i frakcji alfa-gliadyny. Jest to tzw. teoria wirusowa.

Polecamy: Lecznicze działanie ziół

Ostatnia teoria – wady błony komórkowej – głosi, iż przyczyną istnienia choroby jest nieprawidłowa budowa błony komórkowej enterocytów, co zaś przekłada się na brak ochrony przed toksycznie działającym glutenem.

Jak często występuje?

Szacuje się, że w Europie częstość zachorowań na celiakię wśród dzieci wynosi 1:2000. Ponadto, u 30% przypadków tej choroby, obserwuje się postać klasyczną.


Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

Redakcja poleca

Chcesz skomentować artykuł? lub wypowiedz się jako gość:

Autor:
Komentarz:
Liczba komentarzy: 5
dodano: 17:56 2015-08-04 przez: ~FELICJA (89.228.*.*)
Jeżeli chodzi o celiaklię od lat zmagam sie z tą chorobą. Na początku było trudno bo wiadomo, inne czasy. Mniej produktów, mniej możliwości. Pamiętam jak pierwszy raz tta przywiózł z Niemiec wypiekacz do chleba z panasonica , tak żeby mama mi mogła piec chleb. Do dziś jest to dobre rozwiązanie dla osób takich jak ja :)
dodano: 21:21 2015-08-03 przez: ~Ewka (88.156.*.*)
Tak, te tutaj: http://vimed.pl/terapia-fenotypowa-1/diagnostyka/nietolerancja-pokarmowa/
dodano: 21:18 2015-08-03 przez: ~Joasia (88.156.*.*)
A robiłaś jakieś testy? Bo tak zmiana diety ot tak, to chyba średnio skuteczna - każdy jest inny, więc nie powinno się tego ustalać na podstawie jakiś schematów z internetu.
Zamów darmowy newsletter